Hér á árum áður snerist lífsbaráttan um að eiga nægan mat á borðum til að koma í veg fyrir næringaskort eða jafnvel dauða. Í dag snýst lífsbarátta vestrænna þjóða að miklu leiti um að halda aftur af matarlystinni og hemja átið svo ekki hljótist af skert lífsgæði eða sjúkdómar.

Sá vandi sem blasir við vegna offitu er mjög fjölbreyttur og orsakaþættirnir eru ekki síður fjölbreyttir og flóknir. Það er því ekki að undra að lausnirnar hafa verið margar og þrátt fyrir góðan árangur er enn leitað að endurbættum leiðum til að draga úr offitu í hinum vestræna heimi.

Líkaminn stjórnar inntöku næringarefna með flókinni hormónaseytun, sem segir okkur hvenær við verðum svöng, hvenær við verðum södd og hvernig okkur líður eftir að hafa innbyrgt mat. Eitt af þeim hormónum sem stjórnar seddutilfinningu heitir GLP-1 og eru áhrif þess mest að því er talið er í undirstúkunni.

Lyf sem heitir semiglutide hefur mjög svipaða eiginleika og GLP-1. Semiglutide er lyf sem verið er að þróa gegn sykursýki en vegna GLP-1 skyldleika þess þótti rannsóknarhópi við University of Leeds tilvalið að skoða hvort lyfið hefði áhrif á offitu.

Til að athuga áhrifin voru fengnir 28 sjálfboðaliðar með mjög háan BMI stuðul, s.s í ofþyngd. Helmingur hópsins fékk semiglutide í 12 vikur, en á sama tíma fékk hinn helmingurinn lyfleysu. Eftir 12 vikna lyfjagjöf var meðhöndluninni snúið svo lyfleysuhópurinn fékk semiglutide og öfugt, og aftur tók lyfjagjöfin 12 vikur. Sjálfboðaliðarnir vissu aldrei hvort þeim var gefin lyfleysa eða lyfið.

Í lok hvors 12 vikna tímabils voru hóparnir fengnir í rannsókn þar sem þau fengu bæði hádegis og kvöldmat. Fylgst var með vali sjálfboðaliðanna á fæðu, sem og magninu sem þau borðuðu auk þess sem þátttakendur svöruðu spurningalista.

Í ljós kom að sjálfboðaliðar sem fenguu semiglutide misstu að meðaltali 5 kíló á þeim 12 vikum sem meðhöndlun stóð. Fæðuval þeirra hafði breyst svo þau völdu sér síður feitan mat auk þess sem þau borðuðu að meðaltali minna. Þegar efnaskipti sjálfboðaliðanna voru skoðuð kom ekki fram breyting á þeim, sem þýðir að þyngdartapið má að öllum líkindum eingöngu rekja til breytinga á matarræði.

Lyfjagjöfin virtist draga úr tengingu sjálfboðaliðanna milli næringarinntöku og vellíðunartilfinningunnar sem oft ýtir undir ofneyslu hjá fólki. Fáist svipaðar niðurstöður í stærri hóp sjálfboðaliða má vænta þess að hægt verði að nota semiglutide til að draga úr offitu og fylgikvillum hennar hjá stórum hópi fólks. Rétt er þó að hafa í huga að offita er flókinn vandi sem er tilkominn vegna alls kyns þátta og sömu úrræði henta alls ekki öllum.